Kultuurkamer

Het definitieve sein tot verzet van kunstenaars in bezet Nederland was de instelling van de Nederlandsche Kultuurkamer (NKK) op 25 november 1941. Deze NKK had de pretentie een beroepsorganisatie te zijn van alle kunstenaars. In de praktijk was de Kultuurkamer, die bestond uit een aantal 'gilden', een organisatie die in de kunstsector de nationaal-socialistische gedachte propageerde en de kunstenaars controleerde. Zo moest iedereen die actief was in de kunstsector verplicht lid zijn. Een ondertekende ariërverklaring was daarvoor een vereiste.

Hiertegen kwam onvermijdelijk verzet, onder meer door het verspreiden van illegale pamfletten waarin werd opgeroepen niet tot één der gilden van de Kultuurkamer toe te treden. Daarnaast verscheen vanuit dezelfde kringen het illegale blad "De Vrije Kunstenaar".