65. Album amicorum

Het album amicorum van Van Visvliet is met zijn 195 bijdragen een van de omvangrijkste achttiende-eeuwse alba. Bijna alle bijdragen dateren uit de jaren 1755 tot 1762, toen hij in Leiden rechten en medicijnen studeerde. Wat het album extra aantrekkelijk maakt zijn de tekeningen, want een grote meerderheid van de alba uit die periode moet het zonder dergelijke illustraties stellen. Van de tekeningen zijn er enkele die zeer direct aan de eigenaar zijn gerelateerd. Zo schilderde Franciscus Xavery een fraaie voorstelling van twee kindertjes vissend aan een vliet en ook in het begeleidende gedicht speelt hij met de naam van de eigenaar. Elders laat R.C. van Goens Vader Tijd zijn zeis stukslaan op een sokkel waarin een putto de naam Visvliet heeft gegraveerd. Een werkelijk uitzonderlijke integratie van tekst en beeld wordt echter bereikt in de bijdrage van Johannes Le Francq van Berkhey, wiens drie delen tellende 'Kunst en vriendschappelijk gedenkboek' zich eveneens in de Koninklijke Bibliotheek bevindt.

'Aan hen wier bevriende geesten Pallas in studiën verenigt, wijdt ware liefde dikwijls zijn eigen geschenken', zo luidt de Latijnse tekst. En inderdaad, onder de goedkeurende blik van Pallas Athene zien we Amor de beker van de vriendschap overhandigen aan Van Visvliet en Le Francq van Berkhey, die omringd worden door allerlei attributen die met hun studie (resp. medicijnen en botanica) in verband staan. Zelfs het in achttiende-eeuwse alba veelvuldig voorkomende 'symbolum' - een kernachtige levenswijsheid - wordt links op de tekening gevisualiseerd: 'Onder de schaduw van de eik groeit de vrolijke klimop'.

Van Visvliet verwierf na zijn studietijd nog maar weinig bijdragen voor zijn album, maar wel bleef het voor hem een belangrijke functie vervullen. Hoewel hij niet - zoals elders wel is te zien - in zijn album aantekeningen over het carrièreverloop van de inscriptoren heeft geplaatst, blijkt uit het veelvuldig bij de namen geschreven 'obiit' (is overleden) dat zijn album voor hem inderdaad als een 'vriendenrol' fungeerde en dat hij het wel en wee van studiegenoten van weleer is blijven volgen, tot aan het ultieme moment.

Literatuur

• Alba amicorum. Vijf eeuwen vriendschap op papier gezet. Maarssen, 's-Gravenhage 1990, nr. 71, afb. op p. 92.