|
|
|
Gekocht met steun van verscheidene fondsen van Antiquariaat Theo Laurentius, Voorschoten
Verwerving 1999
Datering 1581-1598; 1587-1627
Formaat 15 x 19 cm.; 15 x 20 cm.
Signatuur 79 J 45; 79 J 42
Tot de belangrijkste aanwinsten uit Van Drimmelens bibliothecariaat behoort de collectie alba amicorum Van Harinxma thoe Slooten: een collectie van elf alba uit de zestiende en begin zeventiende eeuw die in een uitstekende conditie bewaard is gebleven. Een interessant aspect van de collectie is dat eruit blijkt hoezeer het bijhouden van een album amicorum een vanzelfsprekend onderdeel vormde van de opvoeding in gegoede kringen. Dat zo’n album voor een vrouw anders functioneerde dan voor een man blijkt sprekend uit de alba van broer en zus Homme en Hiskia van Harinxma.
Neem alleen al de uitvoering. Dat van Homme is gestoken in een perkamenten band en op de voorzijde voorzien van zijn devies, naam en jaar, met daarnaast op vooren achterplat een plaatstempel met het familiewapen. Ter meerdere lering is het een doorschoten exemplaar van een gedrukt boek met plaatjes en gedichten, gebaseerd op het werk van de Latijnse historicus Livius. Dat van Hiskia is een blanco boek waarvan de luxueuze bruine leren band niet alleen versierd is met het familiewapen, maar waarvan de platten bovendien bezaaid zijn met kleine gouden bloemknopjes.
Ook inhoudelijk is het verschil groot. Het album van Homme is een echt ‘geleerd’ album dat vooral tijdens zijn studie te Leiden is gevuld met in het Latijn geschreven bijdragen van medestudenten, hoogleraren en andere belangrijke personen. De meest tot de verbeelding sprekende bijdragen zijn een fraaie opdracht van de beroemde academiedrukker Plantijn, een heel vroeg voorbeeld van een Nederlandstalig sonnet van Janus Gruterus waarin hun onderlinge vriendschap wordt bezongen, en – volstrekt uniek – een geboortehoroscoop waaruit dag en uur waarop Homme geboren is (16 augustus 1563 om 22.30 uur) exact kunnen worden afgeleid!
In het album van Hiskia – die niet zo erg haar best heeft gedaan haar boekje vol te krijgen – zijn onder de bijdragers naast (al dan niet op haar verliefde) mannen ook vrouwen prominent aanwezig, overheersen het Nederlands en Frans, is nergens aangetekend wáár de inscripties geplaatst zijn en hebben ook enige amoureuze liederen een plekje gekregen. De fraaiste bijdrage komt van Hessel van Ostheim: een razend knap uitgevoerd knipwerk tegen een op het volgende blad geverfd rood font en voorzien van een grappig gedicht, waarin de op zijn lief jagende ridder verklaart niet op te zullen houden voordat hij zijn ‘prooi’ gevangen heeft. (KT)
|
|
|
|
|