Achtergrond

De verschillende bibliografische MARC formaten vormen een belemmering voor de uitwisseling van bibliografische records in Europa en ook daarbuiten. In de nationale bibliotheken van de landen van de Europese Unie zijn 10 MARC formaten in gebruik en wereldwijd zijn dat er zelfs meer dan 50. Deze variatie in MARC standaarden is een fundamenteel probleem voor bibliotheken die internationaal bibliografische records willen leveren of verwerven. Het resultaat is vaak, dat materiaal waarvan bibliografische records beschikbaar zijn in een ander MARC formaat dan het formaat dat de bibliotheek gebruikt, opnieuw gecatalogiseerd moeten worden.

Het doel van het UseMARCON project was een algemene toolkit te ontwikkelen voor conversies van MARC formaten die conform de ISO 2709 standaard zijn. Professionele gebruikers, meestal bibliotheken of bibliografische agentschappen,  kunnen regels definiëren voor de conversie van het ene naar het andere MARC formaat.

Dit biedt bibliotheken de mogelijkheid om bibliografische MARC records te verwerven uit meer bronnen dan tot dan toe mogelijk was. Op deze wijze stimuleert het de internationale uitwisseling van bibliografische records.

Het UseMARCON project, dat in februari 1997 succesvol werd afgerond, werd gefinancierd door de partners en het EU Telematics Applicatieons Programme (DGXIII-E). De partners van het UseMARCON project hadden verschillende expertise op het gebied van bibliotheekwetenschap en informatietechnologie.

Partners:

  • Koninklijke Bibliotheek, Den Haag, Nederland
  • Instituto da Biblioteca Nacional e do Livro, Lissabon, Portugal
  • The British Library, Londen, Engeland

Associate partner:

  • Die Deutsche Bibliothek, Frankfurt am Main, Duitsland

Software ontwikkelaar:

  • Jouve, Systèmes d'Information, Parijs, Frankrijk

De UseMARCON programmatuur

UseMARCON is een ruim toepasbaar conversie programma, gebaseerd op regels voor de conversie en het draait onder de MS Windows (3.1x, '95 of NT) en UNIX (Solaris 2.5/OSF Motif/CDE) besturingssystemen.

De UseMARCON software is ontwikkeld voor twee specifieke diensten voor de gebruikers:

  • De mogelijkheid om MARC records die voldoen aan een specifieke MARC standaard (input) te converteren naar een ander MARC formaat (output).
  • De mogelijkheid om conversieregels voor MARC conversies te schrijven en te wijzigen, zodat voorzien kan worden in locale eisen. De software is ontwikkeld voor senior titelbeschrijvers of andere gebruikers die een gedetailleerde kennis hebben van de structuur van de MARC formaten die men wil converteren.

De programmatuur is zo gebouwd, dat men één of meerdere modules kan gebruiken, waardoor de gebruiker diverse niveaus van conversies kan uitvoeren. Dit varieert van eenvoudige karakterset of uitwisselingsformaat vertalingen met behulp van individuele tabellen tot volledige MARC conversies, waarbij men gebruik maakt van het gehele 'cluster' aan tabellen en regels.
Het programma zorgt ervoor dat de regels die men in het conversieproces gebruikt, kunnen worden aangemaakt, gewijzigd en getest als eenvoudige ASCII tekst bestanden. Conversies kunnen interactief of in 'batch mode' worden uitgevoerd. De 'interactieve mode' is nuttig als men de kwaliteit van  regels of tabellen wil testen voordat men een grote batch conversie laat uitvoeren.

Voorbeeld bestanden met conversieregels en de bijbehorende tabellen worden met de programmatuur geleverd voor de volgende conversies:

  • UNIMARC naar UKMARC (Bibliografisch)
  • UKMARC naar UNIMARC (Bibliografisch)
  • UKMARC naar UNIMARC (Authorities)
  • USMARC naar UNIMARC (Bibliografisch)
  • UNIMARC naar USMARC (Bibliografisch)

Hierbij moet worden opgemerkt dat de conversieregels die met UseMARCON geleverd worden  voorbeelden zijn van de functionaliteit van de software en niet zozeer van volledige conversies.

Beschikbaarheid van de programmatuur

Nadat het UseMARCON project was afgesloten zijn het UseMARCON Consortium en Jouve S.A. overeengekomen dat de programmatuur, voorbeeld conversies, handleidingen en de source code in de public domain geplaatst zou worden, als niet-ondersteunde freeware zonder garantie.

De software is verkrijgbaar via
KB website
British Library FTP site

Source Code van het programma

Het UseMARCON programma is ontwikkeld met behulp van een object georiënteerde methodologie en het is geschreven in de C++ programmeertaal, waarbij de XVT C++ toolkit werd gebruikt zodat ontwikkeling voor diverse platforms mogelijk werd. Aanpassing van de UseMARCON source code vereist gebruik van de XVT C++ Toolkit afgestemd op het platform waarvoor men de ontwikkeling uitvoert. Dit is een aanvulling op een C++ compiler die men ook nodig heeft. Het gebruik en de hercompilatie van de UseMARCON applicatie wordt aangemoedigd. De enige voorwaarde is dat gebruikers van het pakket het UseMARCON Consortium en Jouve S.A. noemen in iedere nieuwe versie van het programma dat zij ontwikkelen. Een freeware licentie die meer informatie verstrekt over de voorwaarden is beschikbaar via de UseMARCON FTP sites.

Verdere ontwikkeling en training voor UseMARCON

Hoewel UseMARCON is ontwikkeld als freeware die niet ondersteund wordt, kan Jouve S.I., ontwikkelaars van de UseMARCON software een aantal betaalde diensten leveren die gebaseerd zijn op de UseMARCON applicatie. Dit omvat onder andere:

  • Training met betrekking tot het formuleren van regels en aanpassing van het programma
  • Ontwerp van MARC conversie regels
  • Ontwikkeling en aanpassing van de UseMARCON programmatuur
  • Consultancy

Voor verdere informatie kunt u contact op nemen met :

Catherine Marion
Jouve S.I.
11 Bd de Sebastopol
B.P. 2734
75027
Paris Cedex 01
Frankrijk
Tel: (33) (1) 44768619
Fax: (33) (1) 44768610
Email: cmarion@jouve.fr

Als u meer algemene gegevens wenst over UseMARCON kunt u contact opnemen met :  

Koninklijke Bibliotheek
Hoofdafdeling Research and Development
Postbus 90407
2509 LK Den Haag
Nederland