H. Marsman (dichter)

De collectie: Een verzameling handschriften, brieven en archivalia van en over de dichter H. Marsman (1899-1940).
Omvang: Ca. 100 mappen (ca. 1 meter stukken).
Toegankelijkheid: De publicaties en archivalia zijn vindbaar via de KB-Catalogus.
Meer informatie: Ad Leerintveld 070-3140328.

Binnen de letterkunde van het Interbellum neemt de dichter, schrijver, criticus en vertaler H. Marsman een prominente plaats in. De bundel Verzen (1923) verwekte een kleine sensatie en werd al gauw aangeduid als 'het rode boekje'. Met vrijwel alle grootheden uit die periode stond Marsman in nauw contact.

Portret van H. Marsman (1924)
Portret van H. Marsman (1924)

Portret van H. Marsman (1924) [uit: Jaap Goedegebuure, Op zoek naar een bezield verband (1981)

H. Marsman, handschrift van het Eerste gedicht van de cyclus 'Penthesileia' (1924)
H. Marsman, handschrift van het Eerste gedicht van de cyclus 'Penthesileia' (1924)

H. Marsman, handschrift van het Eerste gedicht van de cyclus 'Penthesileia' (1924). [Aanvraagnummer: KW 68 D 5 / A, 1].

H. Marsman, Verzen (1923)
H. Marsman, Verzen (1923)

H. Marsman, Verzen (1923)

Collectieprofiel

Het archief bestaat uit manuscripten, correspondentie, drukproeven van het werk en over het leven van Hendrik Marsman (1899-1940). Enkele handschriften zijn geannoteerd door Edgar du Perron (op vaak op zeer komische wijze). Ook is er een grote verzameling overdrukken en kopieën van kritieken en recensies.

Collectiegeschiedenis

In 1947 kreeg Marsmans weduwe Rina L. Marsman-Barendregt een staatsopdracht om zoveel mogelijk archivalia van of met betrekking tot Marsman te verzamelen. Deze collectie werd in 1948 door het Ministerie van O.K. & W. als 'Marsman-Verzameling' in de KB geplaatst. Sindsdien is de verzameling stelselmatig door schenkingen en aankopen uitgebreid.

In 1948 schonk M.R. Radermacher Schorer handschriften of typoscripten van de gedichten 'Vera' en 'Penthesileia' en van de bundel Tempel en kruis. De weduwe van Radermacher Schorer gaf in 1960 nog meer stukken aan de KB, zoals het handschrift van de briefroman Heden ik, morgen gij die Marsman met Simon Vestdijk schreef. Uit de nalatenschap van Halbo C. Kool kwamen in 1975 brieven en ansichtkaarten van Marsman aan zijn ouders in de collectie terecht. Een verzameling van 218 brieven van Du Perron aan Marsman werden verworven uit de nalatenschap van Elisabeth du Perron-de Roos.

In 1981 schonk Albert Vigoleis Thelen een aantal stukken aan de KB. Daaronder was de kopij van De dood van Angèle Degroux, met aantekeningen van Du Perron. In 1992 werd bij Beijers in Utrecht een dossier rond de verschillende edities van de bundel Port nigra aangeschaft.

Een verzameling van 15 foto's en 3 ansichtkaarten van of met betrekking tot Hendrik Marsman uit de periode 1915-1939 werd gekocht bij antiquariaat André Swertz te Utrecht (1987) en bij antiquariaat Aioloz te Leiden (2007): deze waren geannoteerd door en afkomstig uit de collectie van Nol Gregoor. Deze verzameling bevatte onder andere vijf foto's van Marsman en foto's van huizen waar hij heeft gewerkt.

Relatie met andere collecties

Een aanzienlijke collectie handschriften, foto's en brieven van Marsman bevindt zich in het Letterkundig Museum.

Literatuur

  • Jaap Goedegebuure, Op zoek naar een bezield verband. Amsterdam, 1981
  • Kees Thomassen, .'H. Marsman, dichter en letterkundige, 1899-1940', in: Verzamelaars en verzamelingen. Koninklijke Bibliotheek 1798-1998. Zwolle, 1998, p. 132-136.
  • Reinder Storm en Kees Thomassen (samenst.), Gebiologeerd door zichzelf. Het literaire leven van H. Marsman & E. du Perron. Den Haag. 1999.