People’s Palaces: openbare bibliotheken als hart van de gemeenschap - Boekman 102

18 maart 2015 - Hedendaagse openbare bibliotheken staan centraal in het meest recente nummer van Boekman, nr. 102. Zijn openbare bibliotheken nog wel nodig in deze tijd van digitalisering van informatie en media, e-boeken en sociale media? De auteurs in Boekman 102 – waaronder Marian Koren, Adriaan Langendonk, Frank Huysmans en Norma Verheijen - menen van wel. Zij onderzoeken de nieuwe rol van openbare bibliotheken als fysiek en digitaal gemeenschapshuis voor mensen van alle leeftijden en achtergronden.

De Bibliotheek is er voor iedereen

Openbare bibliotheken zijn bezig zich drastisch te vernieuwen en bereiken het brede publiek met zowel gedrukte als audiovisuele en digitale media. Door aan te sluiten bij lokale en regionale behoeften verbinden zij bovendien organisaties en initiatieven: scholen en kinderdagverblijven, (amateur)kunstorganisaties, heemkundekringen, lokale en regionale omroepen, wijkcentra en zorginstellingen. Eigentijdse openbare bibliotheken functioneren als hart van de gemeenschap: zij zijn uitnodigend, inspirerend en stimulerend voor mensen van alle leeftijden en achtergronden.

Persoonlijke ontwikkeling

Om die rol actief te kunnen vervullen, treden openbare bibliotheken ook naar buiten en organiseren initiatieven, zoals een radiocafé met aandacht voor literatuur, film en theater, een expositie, een inloopspreekuur van sociale raadslieden of een introductie in de omgang met sociale media. Bovendien spelen zij een cruciale rol in de leessocialisatie – inclusief de strijd tegen laaggeletterdheid –, door uitleen van boeken en andere materialen, en zorgen ze voor de toegang tot kunst, cultuur, en debat.

Frank Huysmans, bijzonder hoogleraar bibliotheekwetenschap aan de UvA, vat het uiteindelijke doel samen: “dat je nieuwe dingen leert, dat je je kennis en daarmee je arbeidsmarktkansen vergroot, dat je leesplezier beleeft, dat je emotioneel wordt verrijkt, dat je je smaak voor literatuur, muziek, film, theater of wat voor cultureel genre dan ook verbreedt en verdiept”. De openbare bibliotheek draagt nog steeds bij aan de persoonlijke ontwikkeling van burgers. Om die ontwikkeling was het de voorvechters van de openbare bibliotheek in de negentiende eeuw ook te doen.

Boekman 102 is tot stand gekomen in samenwerking met de Koninklijke Bibliotheek en de Vereniging Openbare Bibliotheken. Het cahier is verkrijgbaar via de website van de Boekmanstichting en bij de boekhandel.