Groot aanbod bibliotheken rond basisvaardigheden volwassenen

3 augustus 2018 - Alle openbare bibliotheken bieden producten en/of diensten rondom basisvaardigheden voor volwassenen aan. Digibeten en laaggeletterden zijn de meest bediende doelgroepen. Het aanbod is breed, er wordt met veel partners samengewerkt en bibliotheken financieren het aanbod vaak zelf. Dit blijkt uit het zojuist verschenen landelijke rapport ‘Dienstverlening openbare bibliotheken rondom basisvaardigheden voor volwassenen’ (pdf). Met dit onderzoek, dat jaarlijks via het Bibliotheekonderzoeksplatform (BOP) wordt uitgevoerd, is in kaart gebracht wat openbare bibliotheken in 2017 rondom basisvaardigheden hebben gedaan.

Kern van het aanbod: taal en digitale vaardigheden

In het rapport wordt duidelijk dat bibliotheken niet stil hebben gezeten. Alle deelnemende bibliotheken bieden producten en/of diensten aan rond basisvaardigheden voor volwassenen. Met name op het gebied van digitaal en taal. Het is dan ook niet verrassend dat digibeten en laaggeletterden de meest bediende doelgroepen zijn. Nagenoeg alle bibliotheken hebben een aanbod op het gebied van digitale vaardigheden. Het aantal bibliotheken dat Digisterker aanbiedt is toegenomen ten opzichte van 2016. 9 van de 10 bibliotheken bieden producten en/of diensten op het gebied van taalvaardigheden aan.

Een belangrijke doelstelling van het programma ‘de Bibliotheek en basisvaardigheden’ is dat elke bibliotheek in 2018 een taalhuis heeft. In 2017 was er een taalhuis aanwezig in het werkgebied van bijna alle bibliotheken, halverwege 2018 is deze doelstelling behaald en hebben vrijwel alle bibliotheken een taalhuis.

Professionalisering van het aanbod

Evenals in 2016 wordt er veel gebruikgemaakt van landelijk ingekochte educatieve materialen en besteden bibliotheken aandacht aan het meten van de opbrengsten van de dienstverlening. Bijna alle bibliotheken registreren deelnemersaantallen en de helft van de bibliotheken meet de ‘outcome’ van de cursussen. Voor dit laatste worden veelal bestaande screeningsinstrumenten voor effectmeting ingezet.  

Successen en knelpunten

Nieuw in de rapportage zijn successen op het gebied van de dienstverlening van basisvaardigheden voor volwassenen. De samenwerking met partners en de profilering van de bibliotheek als dienstverlener in het sociaal domein zijn volgens bibliotheken de grootste successen. Knelpunten zijn het bereiken van de doelgroep, structurele financiering en personele bezetting op lokaal niveau. Met name de doelgroep laaggeletterden NT1 is moeilijk te bereiken.

Vooruitblik 2018

Bibliotheken gaan zich in 2018 op verschillende punten inzetten als het gaat om de dienstverlening van basisvaardigheden voor volwassenen. 7 van de 10 bibliotheken gaan meer focussen op laagtaalvaardige ouders. De helft van de bibliotheken wil nieuwe doelgroepen aantrekken en bereiken en daarnaast het aanbod rondom basisvaardigheden uitbreiden.

Achtergrond

In totaal hebben dit jaar 126 basisbibliotheken deelgenomen aan het onderzoek ‘Dienstverlening openbare bibliotheken rondom basisvaardigheden voor volwassenen’. De Koninklijke Bibliotheek heeft voor alle betrokkenen in het veld een landelijke rapportage opgesteld waarin duiding wordt gegeven aan de resultaten voor het totaal aan bibliotheken. In aanvulling op de landelijke rapportage zullen alle deelnemende bibliotheken een individueel rapport ontvangen, waarin de resultaten van de bibliotheek worden afgezet tegen de landelijke cijfers, de resultaten van de provincie en bibliotheken van vergelijkbare grootte. De landelijke rapportage is te raadplegen via het Bibliotheekonderzoeksplatform.

Meer informatie

Met inhoudelijke vragen over het onderzoek kunt u zich wenden tot Sharon van de Hoek, adviseur onderzoek en kennisdeling (KB). Voor inhoudelijke vragen over het programma de Bibliotheek en basisvaardigheden kunt u terecht bij Maaike Toonen, programmacoördinator basisvaardigheden (KB)