Charles Nypels, La Prophétie de Ioel

Toen Charles Nypels (1895-1952) dit boekje drukte, had hij zeven bibliofiele uitgaven op zijn naam staan, net als deze allemaal gedrukt bij het bedrijf van zijn vader, de firma Leiter-Nypels. Opgegroeid in dat bedrijf, raakte hij al vroeg vertrouwd met de typografie. Het was de bedoeling dat hij de zaak voort zou zetten. Ter afronding van zijn opleiding liep hij in 1917 stage bij de Lettergieterij Amsterdam, onder leiding van de letterontwerper Sjoerd H. de Roos. Terug in Maastricht kon het werk op de drukkerij hem maar matig boeien: 'hoofdpijn-bezorgende-machines', irriterend telefoongebel en goochelkunstenaars in cijfers als collega waren voor hem een koude douche. Geen wonder dat hij buiten zijn werk andere contacten zocht. Op zijn kamer aan het Vrijthof ontving hij Limburgse schilders en schrijvers als Henri Jonas, Charles Eyck, Pierre en Mathias Kemp en F. Lousberg. Ook de vijf jaar jongere A.A.M. Stols, toen nog student maar toekomstig collega-drukker, was er regelmatig te vinden.

Waarschijnlijk begaf Nypels zich in 1920 vanuit die afkeer van het reguliere drukkersvak op het bibliofiele pad. In zijn vroegste uitgaven is al de aanzet te zien tot zijn latere manier van vormgeven. Het meest karakteristieke daaraan is dat hij geen vaste stijl aanhing. Schreef hij niet in een brief: ‘Heel mijn streven is kort en bondig: den ongelooflijken rijkdom aan mogelijkheden in typographie benutten, beoefenen en volmaken. Ik heb aan niets zoo 't land als aan: de 'nette' bibliophiele editie ...’. Wat dat betreft is* La Prophétie de Ioel *kenmerkend voor zijn oeuvre. Onconventionele vormgeving, bijzondere kleuren, zoals hier paars met groen, en opmerkelijke initialen maken het tot een echt Nypels-boek. Dit exemplaar is afkomstig uit de collectie boeken die Henriette Roland Holst-van der Schalk in 1939 aan de Koninklijke Bibliotheek schonk. Zij en haar man, de kunstenaar en vormgever R.N. Roland Holst, waren zeer bij het culturele leven in Nederland betrokken en onderhielden contacten met allerlei schrijvers en drukkers. Daardoor verwierven zij heel wat bibliofiele uitgaven, die zo in 1939 ook in de Koninklijke Bibliotheek terechtkwamen.

La Prophétie de Ioel [Maastricht, C. Nypels], 1923. [20] p., 29 x 22,5 cm. Druk door Charles Nypels op de persen van Leiter-Nypels. Initialen en houtsnede door Henri Charles Jonas. Letter: Plantijn. Oplage van 200 exemplaren op Hollands van Haesbeek de lu

La Prophétie de Ioel [Maastricht, C. Nypels], 1923. [20] p., 29 x 22,5 cm. Druk door Charles Nypels op de persen van Leiter-Nypels. Initialen en houtsnede door Henri Charles Jonas. Letter: Plantijn. Oplage van 200 exemplaren op Hollands van Haesbeek de luxe. 22 A 20, p. [9]

Literatuur

C. van Dijk, 'Alexander A.M. Stols over zichzelf', in: Boeken verzamelen. Opstellen aangeboden aan Mr. J.R. de Groot. Leiden 1983, p. 116-126
Charles Nypels. Meesterdrukker. Maastricht 1986.