Les élans du coeur

Jaar:
1955
Auteur:
Félicien Marceau
(1913 - 2012)
Boekbinder:
Paul Bonet
(1889 - 1971)
Uitgeverij:
Gallimard

Tussen 1941 en 1967 verschenen bij Gallimard 552 boeken die niet werden geleverd in de gebruikelijke papieren omslagen, maar in kartonnen of linnen banden. De bandtekeningen werden gemaakt door een aantal kunstenaars, maar het merendeel ervan werd ontworpen door Paul Bonet en Mario Prassinos. Het ging daarbij niet alleen om eerste drukken, ook herdrukken en vertalingen verschenen op die manier in een modern jasje. Sinds 'de jaren vijftig' opnieuw in de belangstelling staan, worden deze industriële boekbanden ijverig verzameld en is er een bibliografie aan de uitgaven gewijd.

Paul Bonet was al een beroemd boekbinder toen hij voor deze reeks werd ingeschakeld. Zijn banddecoraties leken sterk op de unieke ontwerpen die hij maakte voor met de hand gebonden boeken; deze populaire versies hebben zijn werk in brede kring bekend gemaakt. Zou hij voor een unieke band verschillende kleuren leer hebben ingelegd, voor Les élans du coeur werd op geel linnen een wit ovaal gedrukt waarover horizontale licht- en donkerblauwe strepen zijn gestempeld. Het achterplat spiegelt het voorplat. De eerste uitgave van de roman van Marceau (in 1975 verkozen tot lid van de Académie Française) verscheen in 1955. Aan het eind van hetzelfde jaar bracht Gallimard in beperkte, genummerde oplage deze herdruk uit. In dit exemplaar schreef de auteur voor verzamelaar Louis Koopman een lange opdracht.

In 1990werden originele ontwerpschetsen van Paul Bonet geveild. In 2006 kocht de Koopman Collectie zeventien van die ontwerpenvoor deze serie van NRF. Daarbij zijn tien ontwerpen voor uitgaven van Paul Valéry, twee voor uitgaven van Paul Éluard en twee voor werken van Valery Larbaud. Ook werden drie ontwerpen verworven die nooit zijn uitgevoerd, voor teksten van Proust, Valéry en Larbaud. De in kleur uitgevoerde schetsen bevatten op de achterzijde minutieuze aantekeningen van Bonet over de uitvoering van 'gravure' (over de onderlinge afstand en positie van woorden en figuren),'reliure' (over bijvoorbeeld de papiersoort van de kartonnen band) en 'dorure' (over de vergulding, het kleurgebruik, met kleurenmonsters, en over het achterplat dat vaak een spiegeling is van het voorplat). Deze ontwerpen vertellen veel over de werkwijze van Paul Bonet.

Bibliografische beschrijving:

Beschrijving: Les élans du coeur : roman / Félicien Marceau. - Paris : Gallimard, [1955]. - 261 p. ; 19 cm
Drukker: Impr. moderne (Montrouge, Seine)
Oplage: 750 exemplaren
Exemplaar: Nummer 127 van de 750 op Navarre de Voiron
Boekbinder: Gebonden naar een ontwerp van Paul Bonet
Bijzonderheid: Met opdracht in handschrift van Félicien Marceau aan Louis Koopman
Bibliografie: Bénézit 2-517
Aanvraagnummer: Koopm C 1635

Literatuur:

  • Paul Bonet, Carnets, 1924-1971: Répertoire complet, descriptif et bibliographique de toutes ses reliures. Paris, Blaizot, 1981
  • Paul van Capelleveen, Sophie Ham, Jordy Joubij, Voices and visions. The Koopman Collection and the Art of the French Book. The Hague, Koninklijke Bibliotheek, National Library of the Netherlands; Zwolle, Waanders, 2009
  • Paul van Capelleveen, Sophie Ham, Jordy Joubij, Voix et visions. La Collection Koopman et l'Art du Livre français. La Haye, Koninklijke Bibliotheek, Bibliothèque nationale des Pays-Bas; Zwolle, Waanders, 2009
  • Jean-Étienne Huret, Les cartonnages NRF: Bibliographie. Paris, Librairie Nicaise, 1997

Voor- en achterplat van boekband naar een ontwerp van Paul Bonet
Voor- en achterplat van boekband naar een ontwerp van Paul Bonet
Opdracht Félicien Marceau aan Louis Koopman
Opdracht Félicien Marceau aan Louis Koopman
Ontwerpschets door Paul Bonet voor een niet gerealiseerde uitgave van Marcel Proust (Oeuvres)
Ontwerpschets door Paul Bonet voor een niet gerealiseerde uitgave van Marcel Proust (Oeuvres)