Bleuland
Jaar:
1793
Auteur:
Cornelius Bleuland

Cornelis Bleuland, stadsvroedmeester en chirurgijn, werd op 20 maart bij een hopeloos moeilijke bevalling gehaald. De vroedvrouw was al een dag bezig om de vrouw van Wouter van Leeuwen te verlossen van een kind. Aangezien de ligging van het (dode) kind volkomen verkeerd was en het bovendien een veel te groot hoofd had, kon de vroedvrouw niets meer beginnen.

Keizersnedes werden in die tijd wel toegepast, maar dat waren riscante operaties. De incisie moest heel nauwkeurig zijn, wilde men geen interne organen “meesnijden”. En infecties waren, door gebrek aan hygiëne, eerder regel dan uitzondering. In Bleulands tijd was er sinds kort een heel moderne methode om een dood kind ter wereld te brengen, waarbij het leven van de moeder minder risico liep: de schaambeensnede. Hierbij werd het kraakbeen dat de beide schaambeenderen bijeen houdt doorgesneden, waardoor men het bekken wat kon verwijden. Hierdoor zou een zware bevalling makkelijker verlopen. Als één van de eersten in Nederland heeft Bleuland die op de vrouw van Wouter van Leeuwen toegepast.

Vanwege de zeldzaamheid van de operatie en vanwege de goede afloop (de moeder bleef in leven), heeft het stadsbestuur van Gouda de chrurgijn beloond met een kostbare zilveren broodschaal. Op de bodem daarvan wordt in een Latijnse tekst de medische kunstgreep herdacht.

Naar aanleiding van dit geval heeft Cornelis Bleuland een verhandeling geschreven, die gepubliceerd is bij Wouter Verblaauw te Gouda in 1793: Verhaal van de kunstbewerking, behandeling, en gelukkige uitlag, der doorsnyding van de kraakbeenige vereeniging der schaamt-beenderen.

STCN-beschrijving

Bleuland, Cornelius
Verhaal van de kunstbewerking [...] der doorsnyding van de kraakbeenige vereeniging der schaamt-beenderen. By C. Bleuland. Gouda, W. Verblaauw, 1793
8º: π1,2 2π2 A-B4 C1
Vingerafdruk: 179308 - b1 A ar : b2 C ca
Gouda, Streekarchief Midden-Holland 502 B 132 (record in STCN)