Verzamelband met werken van Erasmus, Listrius en Plautus

In een verzamelband of convoluut zijn verschillende titels in één band bij elkaar gebracht. Dat was praktisch. In de zestiende eeuw werden boeken nog in losse vellen verhandeld en liet de koper deze zelf inbinden. Door meer titels bij elkaar in één band te laten binden, spaarde hij veel geld uit.

Verzamelbanden zijn voor de boekwetenschapper van groot belang: ze laten zien voor welke titels één bepaalde lezer belangstelling had. In dit specifieke geval hielp het ook om vast te stellen wie de drukker was van bepaalde teksten. Bij drie van de zeven titels uit deze band is geen plaatsnaam, drukkersnaam of jaartal vermeld, maar ze hebben wel dezelfde houtsnede op de titelpagina als een eveneens in deze band aanwezige druk van Simon Cover uit Zwolle. De rand om de houtsnede heen helpt zelfs bij het vaststellen van de volgorde waarin de boeken gedrukt zijn. Bij één boek ontbreekt een stuk, in twee andere is het wapen van Zwolle weggehaald. Dat helpt bij de datering.

De verzamelband werd vermoedelijk gebruikt in het onderwijs: grammatica, retorica, en de fameuze Adagia zijn gecombineerd met de toneelstukken van Plautus, die veel op school werden gelezen. Dat past precies bij de drukkersplaats. Onder invloed van de Moderne Devotie werden in Deventer en het naburige Zwolle veel boeken gedrukt die gebruikt werden in het onderwijs. In deze convoluut heeft een vroege gebruiker ze gemakshalve maar bijeen gebonden. En aan de hand van de vele aantekeningen is vast te stellen dat de boeken intensief bestudeerd zijn.

Titels

Plaatsnummer: 151 D 33

Desiderius Erasmus. De duplici Copia verborum ac rerum, Commentario duo. Deventer, A. Pafraet, 1522

Desiderius Erasmus. De duplici Copia verborum ac rerum, Commentario duo. Deventer, A. Pafraet, 1522

Desiderius Erasmus. Adagia. Keulen, S. Cruphtanus, 1521

Desiderius Erasmus. Adagia. Keulen, S. Cruphtanus, 1521

Gerardus Listrius. De figuris et tropis. Zwolle, Corver, 1520

Gerardus Listrius. De figuris et tropis. Zwolle, Corver, 1520

Plautus. Menaechmi. [Zwolle, S. Corver, ca. 1519]

Plautus. Menaechmi. [Zwolle, S. Corver, ca. 1519]

Plautus. Curculio. Zwolle, [S. Corver voor] W. Corver, 1520

Plautus. Curculio. Zwolle, [S. Corver voor] W. Corver, 1520

Plautus. Amphitrio. [Zwolle?, S. Corver, ca. 1522)

Plautus. Amphitrio. [Zwolle?, S. Corver, ca. 1522)

Plautus. Rudens. [Zwolle, S. Corver, ca. 1522)

Plautus. Rudens. [Zwolle, S. Corver, ca. 1522)

Plautus. Rudens. [Zwolle, S. Corver, ca. 1522)

Plautus. Rudens. [Zwolle, S. Corver, ca. 1522)