Goede Vrijdag

De dood van Christus

De vernederende kruisdood van Christus en zijn triomfantelijke wederopstanding - de overwinning op de dood - is een fundamenteel mysterie van het Christelijk geloof. In de verzamelde collecties van de Koninklijke Bibliotheek en Meermanno-Westreenianum vinden we zo'n 800 afbeeldingen die bij elkaar het verhaal vertellen. Daarom vertellen we het verhaal hier in twee delen. In dit eerste deel hebben we de gebeurtenissen bijeengebracht die beginnen bij het verraad van Christus door Judas en die eindigen bij de dood van Christus aan het kruis op Goede Vrijdag.

Het verraad en de gevangenneming van Christus

Het evangelie van Mattheus vertelt het verhaal in hoofdstuk 26 en 27: Bij hun Laatste Avondmaal vertelt Christus zijn discipelen dat hij spoedig zal sterven endat een van hen hem zal verraden. Hij doet dat laatste met de woorden: "Die zijn hand met mij in den schotel heeft gedoopt, die zal mij verraden ..." Na deze maaltijd gaat Jezus naar de Hof van Gethsemane om te bidden. Driemaal vraagt hij dan "... Mijn Vader, indien het mogelijk is, laat deze beker Mij voorbijgaan". Dan komt Judas de tuin binnen en door Jezus te kussen maakt hij de soldaten duidelijk wie zij moeten arresteren. Zelfs onder deze omstandigheden is Christus in staat om Malchus, een slaaf van de hogepriester Kajafas, te genezen (Lucas 22:50).

De veroordeling en mishandeling

Van de Olijfberg wordt Christus voorgeleid aan Annas, aan de hogepriester Kajafas en aan de Romeinse stadhouder Pontius Pilatus. Pilatus laat het oordeel over Jezus vervolgens over aan het volk. Zelf 'wast hij zijn handen in onschuld'. Voordat hij naar Golgotha wordt gebracht, martelt en bespot men Jezus.

De weg naar Golgotha en de Kruisdood

Als hij zich realiseert wat hij heeft aangericht, pleegt Judas zelfmoord. Christus werd gedwongen zijn kruis de Calvarieberg op te dragen. Onderweg wordt hij beledigd en mishandeld. Volgens de evangeliën wordt Simon van Cyrene ertoe aangezet Jezus te helpen. Aangekomen op de Calvarieberg, wordt Christus aan het kruis geslagen dat vervolgens wordt opgericht. Van de Kruisiging van Christus vinden we ongeveer 150 afbeeldingen in de database. Daarmee is dit een van de meest weergegeven episoden uit de bijbel.

Tenslotte wordt het lichaam van Christus van het kruis gehaald en in een graf gelegd.

Het laatste avondmaal: Judas doopt zijn brood in een schaal tegelijk met Christus

Het laatste avondmaal: Judas doopt zijn brood in een schaal tegelijk met Christus -Meer afbeeldingen

Het gebed in de Hof van Gethsemane

Het gebed in de Hof van Gethsemane -Meer afbeeldingen

Christus zet het oor van Malchus weer aan dat door Petrus was afgehakt

Christus zet het oor van Malchus weer aan dat door Petrus was afgehakt -Meer afbeeldingen

Christus voor Annas; een soldaat staat op het punt hem te slaan

Christus voor Annas; een soldaat staat op het punt hem te slaan -Meer afbeeldingen

Pilatus wast zijn handen in onschuld

Pilatus wast zijn handen in onschuld -Meer afbeeldingen

Vol spijt van zijn verraad, brengt Judas de zilverlingen terug en verhangt zich

Vol spijt van zijn verraad, brengt Judas de zilverlingen terug en verhangt zich -Meer afbeeldingen

Christus draagt zijn kruis naar de Calvarieberg

Christus draagt zijn kruis naar de Calvarieberg -Meer afbeeldingen

Christus wordt aan het kruis genageld

Christus wordt aan het kruis genageld -Meer afbeeldingen

De gekruisigde Christus, met Maria en Johannes de Evangelist

De gekruisigde Christus, met Maria en Johannes de Evangelist -Meer afbeeldingen