Op reis of thuisblijven?

Bent u vakantieplannen aan het maken? We kunnen weer op reis naar veel landen binnen de Europese Unie (EU). Maar is het wel verstandig om op pad te gaan? Ontberingen, gevaren, ergernissen…
“Ach, was ik maar thuisgebleven”, kunnen onderstaande reizigers denken.

Klik op de plaatjes voor de verhalen.

Nieuw Prenten AB boek tot vermaak en onderwijs voor zoete kinderen
Een beer op je weg

De wandelaar uit dit A-B-boek loopt in het winterse hooggebergte een uit zijn slaap ontwaakte beer tegen het lijf. Hoe de ontmoeting afloopt is onbekend.
In: Nieuw Prenten AB boek tot vermaak en onderwijs voor zoete kinderen. Mainz, ca. 1860.

Waerachtighe beschryvinghe van drie seylagien, ter werelt noyt soo vreemt ghehoort
Vechten met ijsberen

Sneeuw, ijs, het Behouden Huis, gevechten met ijsberen en leven op een menu van vossen. Dat overkwam Willem Barentsz en zijn lotgenoten op Nova Zembla.
In: G. de Veer, Waerachtighe beschryvinghe van drie seylagien, ter werelt noyt soo vreemt ghehoort. Amsterdam, 1598.

Kroniek van Vlaanderen. West-Vlaanderen
Ontvoering

Op de voorgrond van deze miniatuur zien we Ydonea, de dochter van de zevende-eeuwse Frankische koning Clotharius I, reizend in een huifkar. Op de achtergrond wordt ze ontvoerd; uiteindelijk wordt ze bevrijd door haar toekomstige echtgenoot Liederic.
In: Anthonis de Roovere, Kroniek van Vlaanderen. West-Vlaanderen, begin 16de eeuw.

Levensbeschrijvingen van Scipio Africanus, Sextus Pompeius en Cicero
Ruzie en moord

Dit is een afbeelding uit een levensbeschrijving van de Romeinse politicus Pompeius Major (106-48 v. Chr.). Pompeius krijgt ruzie met Caesar en vlucht naar Egypte, waar hij wordt vermoord door de halfbroer van Cleopatra. Voor de ogen van zijn vrouw Cornelia wordt zijn onthoofde lijk in zee gegooid. Zij reist terug naar Rome.
In:Levensbeschrijvingen van Scipio Africanus, Sextus Pompeius en Cicero. Parijs, ca. 1510-1514.

Nieuw AB boek, naar een oud rijmpje, en op een aardig wijsje
De trein missen

Daar verdwijnt de trein in het landschap. Juffrouw Kee heeft hem gemist. In 1856, het jaar waarin dit boek verschijnt, is dat ernstig, omdat er op de meeste stations maar twee tot drie treinen per dag arriveren.
In: Jan Schenkman, Nieuw AB boek, naar een oud rijmpje, en op een aardig wijsje. Amsterdam, 1856.

Journael van de wonderlijcke voyagie, by de Hollanders gedaen
Gruwelijke ontdekkingen

Vuurlanders lopen ondanks het klimaat naakt rond. Wereldreiziger Olivier van Noort doet ook gruwelijke ontdekkingen bij Kaap Hoorn, zoals een kleine Spaanse nederzetting die is verwoest, met in de hutten resten van half opgegeten kolonisten.
In: Olivier van Noort, Journael van de wonderlijcke voyagie, by de Hollanders gedaen. Utrecht, 1684.

L'Epistre d'Othea. Bourges
Ontvoering en oorlog

Paris ontvoert Helena. Na een zeereis komen ze aan in Troje. Met deze ontvoering begint een oorlog die tien jaar zal duren.
In: Christine de Pizan, L'Epistre d'Othea. Bourges, ca. 1460-1465.

De poedel op reis om zijnen heer te zoeken
IJzingwekkende avonturen

In dit boek uit 1819 is een poedel zijn baas kwijt. Zoals het een trouwe hond betaamt, gaat hij hem zoeken, en tijdens zijn reis beleeft hij vele ijzingwekkende avonturen.
In: J.G. Gruber, De poedel op reis om zijnen heer te zoeken. Leeuwarden, 1819

Robinson Crusoë
Schipbreuk lijden

Robinson Crusoë was vanaf het moment van verschijnen in 1719 een kaskraker; het verhaal van de overlevende van een schipbreuk die alleen moet overleven op een eiland spreekt veel mensen aan. Zo'n 175 jaar later vinden we hem terug in een papieren theatertje. 'Wat nu gedaan?'
In: Agatha (pseudoniem van Reinoudina de Goeje), Robinson Crusoë. Amsterdam, 1893.

Historische reisbeschrijving van geheel Zuid-America
Onaangename oversteek

Bruggen die de reiziger kan tegenkomen tijdens een tocht over de Zuid-Amerikaanse pampa’s. Voor het paard is deze oversteek vermoedelijk weinig aangenaam.
In: J. Juan y Santacilia, Historische reisbeschrijving van geheel Zuid-America. Goes, 1771-1772.

[Tekst en samenstelling: Ellen van Oers, 18 juni 2020]