Op deze pagina vind je tips hoe een vrij toegankelijke versie van een wetenschappelijk artikel te vinden.
Veel wetenschappelijke artikelen staan achter een betaalmuur. Alleen studenten en onderzoekers aan een universiteit, hebben toegang.
Wij vinden het belangrijk dat iedereen toegang heeft tot goede informatie, en dus ook tot wetenschappelijke publicaties. Daarom is de KB de nationale bibliotheek, voorstander van open access. Open access houdt in dat iedereen wetenschappelijke literatuur kan raadplegen en hergebruiken zonder daarvoor te hoeven betalen. Het gaat om onderzoek dat - voor een deel of helemaal - uit publieke middelen is gefinancierd.
Tips voor het vinden van vrij toegankelijke wetenschappelijke publicaties
De volgende tips kun je gebruiken om naar vrij toegankelijke wetenschappelijke publicaties te zoeken:
Tip 1: Gebruik vrij toegankelijke zoeksystemen en databases
- Google Scholar is het startpunt voor veel wetenschappers. Via deze zoekmachine zijn steeds meer publicaties vrij toegankelijk. Je kunt ook gebruik maken van de Google Scholar-button in je browser
- De database CORE biedt meer dan 207 miljoen open access-artikelen in full text.
- BASE is een grote database met wetenschappelijke publicaties die in universitaire archieven staan (bijvoorbeeld proefschriften, rapporten en tijdschriftartikelen).
- HBO Kennisbank biedt bijna 63.000 vrij toegankelijke rapporten, publicaties en scripties van 26 hogescholen in Nederland. Veel van deze publicaties zijn in het Nederlands geschreven.
- OSF Preprints biedt vrije toegang tot meer dan 2 miljoen artikelen die nog niet officieel zijn gepubliceerd ( ‘preprint’).
- ScienceOpen bevat meer dan 71 miljoen artikelen, die voor een groot deel vrij toegankelijk zijn.
- Open Knowledge Maps is een zoekfunctionaliteit op de hiervoor genoemde BASE en PubMEd, een grote literatuurdatabase in de life sciences. Het aardige van Open Knowledge Maps is dat de resultaten voor je worden geordend in een knowledge map. Deze map helpt je in het verder zoeken van de voor jou juiste publicaties. Je kunt aanvinken als je alleen publicaties wilt zien die in open access zijn gepubliceerd.
Tip 2: Maak gebruik van Unpaywall
- Unpaywall: als je deze browserextensie installeert, zoekt die naar een vrij toegankelijke versie van het artikel dat je wil lezen. Unpaywall werkt automatisch en kleurt groen als een open access-versie wordt gevonden.
Tip 3: Vraag een kopie aan via jouw bibliotheek
Weet je precies welk artikel je wilt lezen? Je kunt een kopie van het artikel aanvragen via jouw lokale bibliotheek, of via de KB.
Tip 4: Bezoek een universiteitsbibliotheek
Heb je de tijd om een universiteitsbibliotheek te bezoeken? In een universiteitsbibliotheek kun je vaak gratis de digitale bibliotheek raadplegen via een computer van de bibliotheek. Check wel even van tevoren of de bibliotheek de publicaties heeft waar je naar zoekt.
Tip 5: E-mail de auteur
Vaak staan in het artikel de contactgegevens van de auteur. Je kunt de auteur om een kopie van het artikel vragen. Dit is een legale route die goed blijkt te werken. Het kan alleen wel even duren voordat de auteur reageert en het komt ook wel eens voor de dat auteur niet reageert.
Tip 6: Gebruik je netwerk
Misschien heb je iemand in je netwerk die toegang heeft tot het betreffende artikel?