De nieuwe kleren van de keizer
7 november 2012 Karin Vingerhoets Kinderboeken en strips

Vanaf 8 november is er in het Sprookjesbos van de Efteling een nieuw sprookje te bewonderen: ‘De nieuwe kleren van de keizer’, naar het verhaal dat door Hans Christian Andersen werd geschreven voor het derde deel van de sprookjesbundel Eventyr fortalde for Børn, dat voor het eerst verscheen in 1837.

Het verhaal is heel bekend. De keizer laat zich bedriegen door twee vreemdelingen, die hem wijs maken dat zij kleding maken die alleen gezien kan worden door mensen die niet dom zijn en geschikt voor hun ambt. De keizer bewondert het onzichtbare resultaat van hun inspanningen, hij wil tenslotte niet voor dom en ongeschikt gehouden worden. Er zijn twee versies van het verhaal, in de oudste versie van het verhaal gaan de omstanders mee in de bewondering van de prachtige kleding, omdat bekennen dat er niets te zien is, zou aangeven dat zij dom en ongeschikt zijn. In de latere versie van het verhaal paradeert de keizer met zijn nieuwe kleren door de stad, en iedereen juicht hem toe, totdat een onschuldig kind roept: “Maar hij heeft helemaal niets aan!” en iedereen begint te lachen. Er zit voor de keizer niets anders op dan statig door te lopen.

‘De nieuwe kleren van de keizer’ vormt voor illustratoren een uitdaging. De nieuwe kleren zijn onzichtbaar, maar draagt de keizer daaronder ondergoed of is hij naakt? In dat laatste geval kan een strategisch geplaatste scepter of het hoofd van een argeloze toeschouwer nog wel eens behulpzaam zijn om het heikele punt te verhullen.

De nieuwe kleren van de keizer / geïllustreerd door Karl Lagerfeld, 1993 (BJ Z5315)

De nieuwe kleren van de keizer / geïllustreerd door Karl Lagerfeld, 1993. Aanvraagnummer: BJ Z5315.

Ik was erg benieuwd hoe de Efteling het sprookje vorm zou geven. Er is gekozen voor de opzet van een buitensprookje zoals de Fakir. We zien een brede paleistuin met fonteinen in de vijver en een witte paleismuur en rechts een theekoepel, waarin silhouetten te zien zijn. Terwijl het verhaal wordt verteld, zie je achter de heg een draagkoets voorbij komen, leden van de hofhouding en uiteindelijk komt de parade met de keizer in zijn nieuwe kleren. De ontwerper, Pim-Martijn Sanders, vond een inventieve manier om de keizer zowel volledig naakt als niet-aanstootgevend te presenteren: de middelste fontein blijkt er op het moment suprême niet voor niets te staan!

Efteling: de hofhouding trekt voorbij
Efteling: de hofhouding trekt voorbij
Efteling: de naakte keizer paradeert
Efteling: de naakte keizer paradeert

Meer informatie